Arkusz spisu z natury – remanent w PKPiR. Wzór do pobrania online

Czym jest arkusz spisu z natury?
Arkusz spisu z natury (remanent) jest dokumentem księgowym, w którym zapisuje się wyniki fizycznego zliczenia zasobów obrotowych firmy: towarów handlowych, materiałów, półwyrobów, wyrobów gotowych, braków i odpadów. Spis sporządza się obowiązkowo na koniec roku podatkowego (31 grudnia) i wpisuje do Podatkowej Księgi Przychodów i Rozchodów (PKPiR).
Od 1 stycznia 2026 r. obowiązuje nowe rozporządzenie MFiG w sprawie prowadzenia PKPiR (Dz. U. z 2025 r. poz. 1299). Główne zmiany: wystarczający jest wyłącznie podpis właściciela (nie osób spisujących); remanent wpisuje się w kolumnie 17 PKPiR (wcześniej kol. 15).
Do czego służy wzór arkusza spisu z natury?
Wzór arkusza spisu z natury służy do przeprowadzenia i udokumentowania remanentu w firmie prowadzącej PKPiR.
Dokument ten pełni 5 głównych funkcji:
Ustalenie dochodu do opodatkowania (różnica remanentowa wpływa na koszty uzyskania przychodów – art. 24 ust. 2 ustawy o PIT).
Kontrola stanu magazynowego (porównanie stanu rzeczywistego z zapisami w księgach – wykrycie braków, nadwyżek, kradzieży).
Dowód w postępowaniu podatkowym (rzetelnie sporządzony arkusz stanowi dowód pozwalający na określenie zobowiązań).
Wpływ na składkę zdrowotną (różnica remanentowa wpływa na podstawę wymiaru składki zdrowotnej przy skali/liniowym).
Zamknięcie roku podatkowego (remanent końcowy = remanent początkowy następnego roku – nie trzeba sporządzać oddzielnie).
Ważne: Wyższy remanent końcowy niż początkowy = wyższy dochód do opodatkowania. Niższy = niższy dochód.
Kto sporządza spis z natury?
Spis z natury sporządzają wszyscy podatnicy prowadzący PKPiR (skala podatkowa lub podatek liniowy).
Kto sporządza spis?
Osoby fizyczne prowadzące JDG (PKPiR): każdy przedsiębiorca na skali lub liniowym.
Wspólnicy spółek cywilnych/jawnych/partnerskich: spółka lub wspólnicy prowadzący PKPiR.
Przedsiębiorstwa w spadku: kontynuacja działalności po śmierci przedsiębiorcy.
Kto NIE sporządza spisu z natury?
Podatnicy na ryczałcie ewidencjonowanym (nie ustalają dochodu). Podatnicy na karcie podatkowej. Spółki prowadzące pełne księgi rachunkowe (stosują odrębne zasady inwentaryzacji wg ustawy o rachunkowości).
Termin sporządzenia spisu z natury – kiedy?
Spis z natury sporządza się obowiązkowo w określonych sytuacjach (§ 20 ust. 1 rozporządzenia). Wyceny dokonuje się w ciągu 14 dni od sporządzenia.
Terminy sporządzania spisu z natury
| Sytuacja | Termin | Uwagi |
|---|---|---|
| Koniec roku podatkowego | 31 grudnia | Obowiązkowy co roku |
| Początek roku podatkowego | 1 stycznia | = remanent końcowy z 31.12 (nie trzeba oddzielnie) |
| Rozpoczęcie działalności | Dzień rozpoczęcia | Przed pierwszą sprzedażą |
| Zmiana wspólnika / proporcji udziałów | Dzień zmiany | Obowiązkowy |
| Likwidacja działalności | Dzień likwidacji | Remanent likwidacyjny |
| Wycena | 14 dni od sporządzenia | Np. spis 31.12.2025 → wycena do 14.01.2026 |
Ważne: Naczelnik US może zarządzić sporządzenie spisu z natury w dowolnym momencie. Kontrola remanentowa nie musi być zapowiedziana.
Pobierz wzór arkusza spisu z natury (PDF / Druk aktywny)
Wzór arkusza spisu z natury nie jest ściśle określony przepisami – musi jedynie zawierać wszystkie elementy wymagane rozporządzeniem (§ 21 ust. 2).
Pobierz wzór arkusza spisu z natury (PDF) – do wydruku i ręcznego wypełnienia.
Jakie dane musi zawierać arkusz spisu z natury?
Arkusz spisu z natury musi zawierać co najmniej następujące dane (§ 21 ust. 2 rozporządzenia):
Imię i nazwisko właściciela / nazwa firmy: identyfikacja podmiotu.
Data sporządzenia spisu: np. 31 grudnia 2025 r.
Nr kolejny pozycji: numeracja ciągła.
Opis towaru / składnika: szczegółowe określenie (nazwa, symbol, cechy).
Jednostka miary i ilość: szt., kg, m, l – ilość stwierdzona fizycznie.
Cena jednostkowa (zł i gr) i wartość: ilość × cena = wartość pozycji.
Łączna wartość spisu: suma wszystkich pozycji.
Klauzula + podpis: „Spis zakończono na pozycji…” + podpis właściciela (od 2026 r. wystarczający).
Zmiana od 2026 r.: Wystarczający jest wyłącznie podpis właściciela (wcześniej wymagane były też podpisy osób sporządzających spis).
Gdzie i jak sporządzić spis z natury?
Spis sporządza się w siedzibie firmy, fizycznie licząc zasoby. Wartość wpisuje się do PKPiR (kol. 17 od 2026 r.).
W siedzibie firmy / magazynie: fizyczne zliczenie, zmierzenie, zważenie każdego składnika.
Towary poza firmą: towary w transporcie, w obcych magazynach, w komisie – objęte spisem (potwierdzenie od osób trzecich).
Towary obce w firmie: wyłącznie ilościowo, bez wyceny, z podaniem właściciela.
Wskazówka: Spis należy sporządzić PRZED rozpoczęciem sprzedaży w nowym roku. W styczniu US może przeprowadzić kontrolę remanentową bez zapowiedzi.
Jak wypełnić arkusz spisu z natury w 6 krokach?
Aby wypełnić wzór arkusza spisu z natury, należy fizycznie policzyć zasoby i wpisać dane do formularza.
Krok 1: Wpisz dane firmy i datę spisu. Imię/nazwisko/nazwa + data (np. 31.12.2025).
Krok 2: Spisz wszystkie składniki fizycznie. Towary, materiały, półwyroby, wyroby gotowe, braki, odpady – policz, zmierz, zważ.
Krok 3: Wpisz każdą pozycję (nr, opis, j.m., ilość). Kolejna pozycja = kolejny wiersz arkusza.
Krok 4: Dokonaj wyceny (w ciągu 14 dni). Cena zakupu/nabycia; koszt wytworzenia (półwyroby/wyroby); cena rynkowa (jeśli niższa).
Krok 5: Oblicz wartość każdej pozycji i łączną. Ilość × cena = wartość. Suma wszystkich pozycji = łączna wartość remanentu.
Krok 6: Zamknij i podpisz arkusz. „Spis zakończono na pozycji [nr]” + podpis właściciela. Wpisz wartość do PKPiR (kol. 17).
Checklista – co sprawdzić przy sporządzaniu spisu z natury?
Przed zamknięciem spisu należy sprawdzić 8 kluczowych elementów.
1. Sprawdź, czy objąłeś wszystkie składniki: towary, materiały, półwyroby, wyroby gotowe, braki, odpady.
2. Uwzględnij towary poza siedzibą (transport, komis, obce magazyny).
3. Towary obce – tylko ilościowo, bez wyceny, z podaniem właściciela.
4. NIE wpisuj środków trwałych, wyposażenia ani wartości niematerialnych.
5. Wycena: w ciągu 14 dni od sporządzenia. Cena zakupu/nabycia lub koszt wytworzenia.
6. Klauzula „Spis zakończono na pozycji…” + podpis właściciela.
7. Remanent końcowy 31.12 = remanent początkowy 1.01 – nie trzeba sporządzać oddzielnie.
8. Wpisz łączną wartość do PKPiR (kol. 17 od 2026 r.).
Jak uniknąć błędów w spisie z natury?
Aby uniknąć błędów, należy fizycznie policzyć zasoby i prawidłowo wycenić pozycje.
Tabela najczęstszych błędów
| ❌ Najczęstszy błąd | ✓ Prawidłowe postępowanie |
|---|---|
| Wydruk stanów z komputera zamiast fizycznego liczenia | Spis = fizyczne zliczenie, zmierzenie, zważenie każdego składnika |
| Pominięcie towarów poza siedzibą | Towary w transporcie, komisie, obcych magazynach – też objęte spisem |
| Wpisanie środków trwałych do remanentu | Środki trwałe i wyposażenie NIE podlegają spisowi z natury (odrębna ewidencja) |
| Brak wyceny w ciągu 14 dni | Wycena obowiązkowa w 14 dni od sporządzenia spisu |
| Wycena po cenach sprzedaży | Wycena: cena zakupu/nabycia lub koszt wytworzenia (nie cena sprzedaży) |
Rozwiązywanie 4 głównych problemów
Brak towarów (remanent zerowy): Sporządź remanent z wartością 0 zł. Obowiązek sporządzenia istnieje nawet przy pustym magazynie.
Cena zakupu nieznana (stare zapasy): Użyj ceny rynkowej z dnia sporządzenia spisu (jeśli niższa od ceny zakupu/nabycia).
Towary uszkodzone / przeterminowane: Wpisz jako braki – wycena wg wartości użytkowej (szacunkowa, odpowiadająca możliwości wykorzystania).
Poprawki w arkuszu: Nie zamazuj – przekreśl błędny zapis (widoczny pierwotny), wpisz poprawny i podpisz zmianę.
Scenariusze – kiedy sporządza się spis z natury?
Spis z natury sporządza się obowiązkowo w każdej z poniższych sytuacji.
6 najczęstszych scenariuszy (Tabela)
| Sytuacja | Spis obowiązkowy? | Uwagi |
|---|---|---|
| Koniec roku podatkowego (31.12) | TAK | Remanent końcowy = początkowy następnego roku |
| Rozpoczęcie działalności w trakcie roku | TAK | Przed pierwszą sprzedażą – remanent początkowy |
| Likwidacja działalności | TAK | Remanent likwidacyjny – ostatni wpis w PKPiR |
| Zmiana wspólnika spółki | TAK | Obowiązkowy na dzień zmiany |
| Podatnik na ryczałcie | NIE | Ryczałt – brak obowiązku (nie ustala dochodu) |
| US zarządził kontrolę remanentową | TAK | Naczelnik może zarządzić spis w dowolnym momencie |
Porównanie: spis z natury vs inwentaryzacja vs remanent
Trzy powiązane pojęcia – różny zakres.
| Kryterium | Spis z natury (PKPiR) | Inwentaryzacja (rachunkowość) | Remanent (potoczne) |
|---|---|---|---|
| Zakres | Towary, materiały, półwyroby, wyroby gotowe, braki, odpady | Cały majątek firmy (środki trwałe, należności, gotówka) | = spis z natury (synonim) |
| Podstawa prawna | Rozp. MFiG ws. PKPiR (§ 20–22) | Ustawa o rachunkowości (art. 26–27) | Rozp. MFiG ws. PKPiR |
| Kto? | Podatnicy PKPiR (JDG, spółki cywilne) | Wszystkie podmioty prowadzące księgi rachunkowe | Podatnicy PKPiR |
| Cel | Ustalenie dochodu / kontrola zapasów | Pełna kontrola majątku | Ustalenie dochodu |
| Wycena | 14 dni od sporządzenia | Wg ustawy o rachunkowości | 14 dni od sporządzenia |
Specyfikacja techniczna arkusza spisu z natury
Wzór arkusza spisu z natury nie jest ściśle określony – musi zawierać elementy z § 21 rozporządzenia. Poniżej 8 kluczowych parametrów.
Nazwa dokumentu: Arkusz spisu z natury (remanent). Wzór do pobrania.
Obowiązek: Każdy podatnik PKPiR – na koniec roku, początek działalności, zmianę wspólnika, likwidację.
Zakres: Towary handlowe, materiały, półwyroby, wyroby gotowe, braki, odpady. NIE: środki trwałe, wyposażenie.
Wycena: 14 dni od sporządzenia. Cena zakupu/nabycia; koszt wytworzenia; cena rynkowa (jeśli niższa).
Podpis (od 2026 r.): Wystarczający wyłącznie podpis właściciela (wcześniej także osoby spisujące).
PKPiR: Wartość remanentu wpisuje się w kolumnie 17 PKPiR (od 2026 r.; wcześniej kol. 15).
Wpływ na dochód: Wyższy remanent końcowy = wyższy dochód. Niższy = niższy dochód (art. 24 ust. 2 ustawy o PIT).
Podstawa prawna: § 20–22 rozporządzenia MFiG z 6.09.2025 r. ws. PKPiR (Dz. U. z 2025 r. poz. 1299); art. 24 ust. 2 ustawy o PIT (Dz. U. z 2026 r. poz. 592).
FAQ – Najczęściej zadawane pytania o spis z natury
Czy muszę sporządzić spis, jeśli nie mam towarów?
Tak – spis z wartością 0 zł jest obowiązkowy. Brak towarów nie zwalnia z obowiązku sporządzenia remanentu.
Ile czasu mam na wycenę?
14 dni od dnia sporządzenia spisu. Np. spis 31.12.2025 → wycena do 14.01.2026.
Czy remanent na 31.12 zastępuje remanent na 1.01?
Tak – remanent końcowy 31.12 automatycznie staje się remanentem początkowym 1.01 następnego roku.
Czy środki trwałe wpisuję do spisu?
Nie – spis z natury obejmuje wyłącznie zasoby obrotowe (towary, materiały, półwyroby). Środki trwałe i wyposażenie – odrębna ewidencja.
Co zmieniło się od 2026 r.?
Wystarczający wyłącznie podpis właściciela. Remanent w kolumnie 17 PKPiR (wcześniej kol. 15). Nowe rozporządzenie: Dz. U. 2025 poz. 1299 (§ 20–22).
Gdzie pobrać wzór arkusza spisu z natury?
Wzór arkusza spisu z natury dostępny jest do pobrania na portalu e-druki.pl w formacie PDF i XLSX.
Powiązane formularze i narzędzia
Przedsiębiorca sporządzający spis z natury może potrzebować powiązanych dokumentów.
PKPiR (Podatkowa Księga Przychodów i Rozchodów): ewidencja, do której wpisuje się wartość remanentu (kol. 17).
Ewidencja środków trwałych: odrębna ewidencja – środki trwałe nie podlegają spisowi z natury.
PIT-36 / PIT-36L: roczne zeznanie podatkowe – dochód z PKPiR (z uwzględnieniem różnicy remanentowej).
JPK_PKPIR: plik elektroniczny z PKPiR – przesyłany do US po zakończeniu roku (od 2026 r.).
Program fillup: Aplikacja do elektronicznego wypełniania formularzy podatkowych z weryfikacją danych.
Podstawa prawna
§ 20–22 rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 6 września 2025 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (Dz. U. z 2025 r. poz. 1299) – obowiązek sporządzenia, elementy, wycena spisu z natury.
Art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 592, z późn. zm.) – uwzględnianie remanentu przy ustalaniu dochodu.
Nota prawna
PAMIĘTAJ! Gdy wypełnisz formularz – przeczytaj go uważnie w wersji ostatecznej lub skonsultuj się ze specjalistą! Udostępnione przez nas wzory druków, formularzy, pism, deklaracji lub umów należy zawsze właściwie przetworzyć, uzupełnić lub dopasować do swojej sytuacji.
Pamiętaj, że podpisując dokument, kształtujesz nim swoje prawa lub obowiązki, zatem zachowaj należytą uwagę przy zmianach i jego wypełnianiu. Ze względu na niepowtarzalność każdej czynności, samodzielnie lub na podstawie opinii specjalisty musisz ocenić, czy wykorzystany formularz został zastosowany przez Ciebie odpowiednio do stanu faktycznego, prawnego lub zamierzonego celu.
Słowniczek pojęć – terminologia spisu z natury
Poniższa tabela przedstawia 10 kluczowych pojęć związanych ze spisem z natury.
| Pojęcie | Wyjaśnienie |
|---|---|
| Spis z natury (remanent) | Fizyczne zliczenie zasobów obrotowych firmy: towarów, materiałów, półwyrobów, wyrobów gotowych, braków i odpadów. |
| Remanent końcowy | Wartość spisu na koniec roku (31.12). = remanent początkowy następnego roku. |
| Remanent początkowy | Wartość spisu na początek roku (1.01) = remanent końcowy z 31.12 poprzedniego roku. |
| Różnica remanentowa | Różnica między remanentem końcowym a początkowym – wpływa na dochód do opodatkowania. |
| Cena zakupu / nabycia | Podstawowa metoda wyceny towarów i materiałów w spisie z natury. |
| Koszt wytworzenia | Metoda wyceny półwyrobów i wyrobów gotowych własnej produkcji. |
| Cena rynkowa | Alternatywna metoda wyceny – stosowana jeśli niższa od ceny zakupu/nabycia. |
| Towary obce | Towary niebędące własnością podatnika, ale znajdujące się w firmie – ujmowane tylko ilościowo, bez wyceny. |
| Kolumna 17 PKPiR | Od 2026 r. kolumna PKPiR, w której wpisuje się wartość remanentu (wcześniej kol. 15). |
| § 20–22 rozporządzenia | Przepisy regulujące obowiązek, elementy i wycenę spisu z natury (Dz. U. 2025 poz. 1299). |
Podstawa prawna
Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 18 kwietnia 2014 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (Dz.U. 2014 poz. 1037).
Nota prawna
PAMIĘTAJ! Gdy wypełnisz formularz - przeczytaj go uważnie w wersji ostatecznej lub skonsultuj się ze specjalistą! Udostępnione przez nas wzory druków, formularzy, pism, deklaracji lub umów należy zawsze właściwie przetworzyć, uzupełnić lub dopasować do swojej sytuacji.
Pamiętaj, że podpisując dokument kształtujesz nim swoje prawa lub obowiązki, zatem zachowaj należytą uwagę przy zmianach i jego wypełnianiu. Ze względu na niepowtarzalność każdej czynności, samodzielnie lub na podstawie opinii specjalisty musisz ocenić, czy wykorzystany formularz zastał zastosowany przez Ciebie odpowiednio do stanu faktycznego, prawnego lub zamierzonego celu.
Zostań resellerem fillup
Dołącz do programu resellerskiego i zostań specjalistą od przyjaznych formularzy, e-deklaracji i e-administracji, ponieważ fillup to formalności wypełnione.